Beyond Bulls & Bears

vastrentende beleggingen

Hoe de Duitse verkiezingen de toekomstige koers van Europa zouden kunnen bepalen

In Duitsland worden er weldra parlementsverkiezingen gehouden. David Zahn, hoofd van European Fixed Income van Franklin Templeton Fixed Income Group, overweegt ondertussen wat het verkiezingsresultaat zou kunnen betekenen voor Europa, de Europese Unie en de eurozone. Ook ontleedt hij de recente State of the Union van EC-voorzitter Jean-Claude Juncker op aanwijzingen over wat beleggers in de toekomst zouden kunnen verwachten.

This post is also available in: Engels Italiaans

Toen de voorzitter van de Europese Commissie, Jean-Claude Juncker, vorige week zijn State of the Union-toespraak gaf, was hij opmerkelijk directer en agressiever dan we van hem gewend zijn. Maar de timing was volgens mij veelzeggend.

In het algemeen beleven we in Europa optimistische tijden. In tegenstelling tot wat veel waarnemers negen maanden geleden hadden verwacht, is de politieke structuur in Europa volgens ons in tien jaar tijd waarschijnlijk nog nooit zo stabiel geweest.

In Europa regeert stabiliteit

We zouden inderdaad durven beweren dat Europa vandaag politiek stabieler is dan bepaalde andere regio’s zoals de Verenigde Staten, waar we gewoonlijk stabiliteit verwachten.

Vertaald naar de beleggingswereld komt die stabiliteit tot uiting in de manier waarop beleggers de laatste tijd hun dollars spreiden.  De toenemende belangstelling voor Europese activa ging hand in hand met de vastgestelde verbetering in de politieke vooruitzichten.

En hoewel die stabiliteit later deze week weer op de proef zal worden gesteld wanneer de Duitsers naar de stembus trekken, viel in de speech van Juncker een zeker voorzichtig vertrouwen te bespeuren.

De voorzitter van de Europese Commissie benadrukte opnieuw zijn federalistische agenda en beschreef een aantal benaderingen om de regio zowel politiek als economisch dichter bij elkaar te brengen: een hechtere bankenunie en begrotingsunie, een gemeenschappelijk buitenlands beleid voor de hele Europese Unie (EU) en een volledige invoering van de euro, overal in de EU.

Een onmiskenbaar mogelijk resultaat van zijn offensief voor integratie en fiscale eenheid, is het ontstaan van een Europese obligatie.

Wij beschouwen dit als een langetermijnaspect, maar als Europa deze weg inslaat, dan verwachten wij dat de obligatie- en valutamarkten van de regio homogener worden. Dat betekent uiteraard ook dat de kansen tussen de nationale overheden onderling afnemen, omdat de spreads waarschijnlijk zouden inlopen.

Grootste obstakel voor integratie uit de weg geruimd

De reden waarom Juncker dit debat nu weer oprakelt, is volgens ons omdat het grootste obstakel op de weg naar meer federalisering – het Verenigd Koninkrijk – zich klaarmaakt om de club te verlaten.

Junckers benadering pleit immers voor meer gecentraliseerde bevoegdheden, en het Verenigd Koninkrijk heeft zich altijd sterk verzet tegen het uit handen geven van dat volledige gezag.

Wij denken dan ook dat de timing van Juncker belangrijk is, omdat wij verwachten dat de brexit de verdeeldheid die er in Europa heerst tussen de pleitbezorgers van een hechtere federale unie enerzijds en de sceptici anderzijds, uitvergroot.

De Duitse parlementsverkiezingen van deze week zouden volgens ons een belangrijke rol kunnen spelen in de manier waarop die argumenten werkelijkheid worden.

Merkel op weg naar overwinning

Op dit moment suggereren de opiniepeilingen dat de huidige kanselier Angela Merkel het in de verkiezingen goed genoeg zou moeten doen om een nieuwe ambtstermijn in de wacht te slepen. De markten lijken het daarmee eens te zijn.

Het ziet er alweer naar uit dat ze waarschijnlijk een coalitieregering zal moeten samenstellen. De interessante vraag is dan natuurlijk wie die coalitiepartners zullen worden.

Ook zullen we in de gaten willen houden hoe goed de extreemrechtse populistische partij Alternative für Deutschland (AfD) het doet. Volgens de peilingen behaalt die momenteel ruim 10%, dus hoewel een plaats in de regering onwaarschijnlijk is, zou de partij het goed genoeg kunnen doen om zetels in de Bundestag te veroveren.

Een sterk resultaat van AfD en andere populistische partijen zou wijzen op een proteststem van mensen die ontevreden zijn over de koers die Duitsland is ingeslagen.

En dat zou dan weer een signaal kunnen zijn dat de traditionele partijen economische aanpassingen moeten maken. Anders neemt de kans toe dat bij de volgende verkiezingen meer extreme partijen nog meer stemmen krijgen.

Ondanks het resultaat van de eerdere verkiezingen in Frankrijk en Nederland, denken wij niet dat het populisme in Europa heeft afgedaan. Het is gewoon naar de achtergrond verschoven.

De Europese economie doet het in het algemeen beter en de werkgelegenheid stijgt. In die context neemt het populisme doorgaans af.  En als mensen weer ontevreden worden, steekt het populisme gewoonlijk weer de kop op. Dat is iets wat politici volgens ons niet mogen vergeten.

Geen verschil in benadering ten aanzien van Europa

Wat de houding ten aanzien van Europa en de EU in het bijzonder betreft, is er volgens ons geen groot verschil tussen Merkel en haar belangrijkste rivaal, de sociaaldemocraat (SPD) Martin Schultz.

Schultz, die nog in Brussel heeft gewerkt, is inderdaad wellicht meer pro-EU dan Merkel.

Hoewel we ervan overtuigd zijn dat de integratie van Europa wordt voortgezet, zou het resultaat van de Duitse verkiezingen het tempo van dat proces kunnen bepalen.

In het bijzonder zou het verkiezingsresultaat van de extremere Duitse partijen een invloed kunnen hebben op de prijs die Duitsland bereid is te betalen voor meer EU-integratie.

Als de extreme partijen het naar hun eigen maatstaven goed doen, moeten de Duitse politieke leiders misschien beginnen na te denken over wat zij kunnen doen om die kiezers tevreden te stellen. Meer Europese integratie is wellicht niet het antwoord.

Wie domineert de Frans-Duitse as?

Het resultaat van de Duitse verkiezingen zou volgens ons ook gevolgen kunnen hebben voor het machtsevenwicht in de EU, vooral dan voor de relatie tussen Frankrijk en Duitsland.

De pas verkozen Franse president Emmanuel Macron heeft zich al uitgesproken voor meer Europese integratie.

Als Merkel het deze keer in de verkiezingen niet even goed doet als in het verleden en een grotere coalitie moet vormen, zou dat afbreuk kunnen doen aan haar reputatie als officieuze leider van Europa. Op het wereldtoneel zou haar positie enigszins kunnen verzwakken.

En dan dringt de vraag zich op: wie leidt de Frans-Duitse as? Macron lijkt alvast maar al te graag een grotere rol op het Europese en internationale toneel voor zijn rekening te willen nemen dan Frankrijk traditioneel ooit gespeeld heeft.

We zouden in een situatie terecht kunnen komen waar twee leiders ijveren voor het leiderschap over Europa.

Macron heeft al duidelijk gemaakt dat hij meer Europese integratie steunt, terwijl Merkel traditioneel voorzichtiger is over het tempo van die integratie.

Als de Franse president de bovenhand krijgt, dan zouden we kunnen verwachten dat Junckers scenario sneller een grotere achterban vergaart.

Er kunnen bij de opstelling van dit document gegevens van externe bronnen zijn gebruikt die niet onafhankelijk door Franklin Templeton Investments (‘FTI’) zijn gecontroleerd of bevestigd. FTI aanvaardt geen aansprakelijkheid voor verliezen die voortvloeien uit het gebruik van deze informatie, en de gebruiker dient zelf te bepalen in welke mate hij wil vertrouwen op deze verklaringen, meningen en analyses. Producten, diensten en informatie zijn mogelijk niet in alle rechtsgebieden beschikbaar en worden alleen door andere gelieerde ondernemingen van FTI en/of hun distributeurs aangeboden als dat door de lokale wet- en regelgeving wordt toegestaan. Gelieve uw eigen beleggingsadviseur te raadplegen voor nadere informatie over de beschikbaarheid van producten en diensten in uw rechtsgebied.

De verklaringen, meningen en analyses in dit document zijn enkel bedoeld ter informatie en mogen niet worden beschouwd als individueel beleggingsadvies of als een aanbeveling om in enig effect te beleggen of om enige beleggingsstrategie te volgen. Aangezien de markt- en economische omstandigheden snel kunnen veranderen, worden meningen en analyses weergegeven op de datum van de publicatie, en kunnen ze wijzigen zonder voorafgaande kennisgeving. Dit document is niet bedoeld als een volledige analyse van elk belangrijk feit over een land, regio, markt, sector, belegging of strategie.

U kunt meer inzichten van Franklin Templeton Investments in uw inbox ontvangen door in te schrijven op de Beyond Bulls & Bears-blog.

Voor tijdige beleggingstips kunt u ons volgen op Twitter @FTI_Nederland en @FTI_Belgium en op LinkedIn.

Wat zijn de risico’s?

Alle beleggingen gaan met risico’s gepaard, waaronder een mogelijk verlies van het ingelegde kapitaal. De waarde van beleggingen kan zowel dalen als stijgen, en het is mogelijk dat beleggers hun volledige inleg niet terugkrijgen. Obligatiekoersen evolueren doorgaans in omgekeerde richting als rentevoeten. Daardoor is het mogelijk dat de waarde van de portefeuille daalt, aangezien de koersen van obligaties in een portefeuille zich aanpassen aan een rentestijging. Beleggingen in buitenlandse effecten houden speciale risico’s in, zoals wisselkoersschommelingen, een onstabiel economisch klimaat en politieke ontwikkelingen.